Rising Sun review

Middengewicht arena Prijswinnaar Arena
Follow Koop deze game nu!
8.2

Supertalent

7.9

User Avg

Maak je klaar voor een goddelijke strijd in het mystieke feodale Japan

Rising Sun is een eerbiedwaardig bordspel gesitueerd in het tijdperk van het feodale Japan waar moedige Samoerai clans strijden om heerschappij. Zij worden in deze mythische machtsstrijd geholpen of tegengewerkt door oeroude goden (Kami’s) en mythologische monsters. Door allianties te vormen met vriend of vijand probeer je almachtig te heersen over het Japanse imperium.
Minstens 3 tot maximum 5 spelers bevechten elkaar met gebruik van prachtige minifiguren, miniatures genoemd, om overwicht te krijgen in de Japanse provincies op het bord. De spelers kiezen elk een clan om mee te spelen. Deze clans zijn assymetrisch en hebben dus allen aparte eigenschappen en startvoorwaarden.
Behalve strategie, komt er ook politiek aan te pas. Elke spelronde start met het vormen van tijdelijke allianties, tijdens een theeceremonie. Tijdens het drinken van dat figuurlijke kopje thee worden er afspraken en beloftes gedaan aan elkaar. Zo probeer je een alliantie aan te gaan die jou het meeste voordeel kan opleveren. Let op, die afspraken hoeven niet nagekomen te worden! Maar als je je partner verraadt, verlies je uiteraard je betrouwbaarheid tijdens de volgende theeceremonie, en dat kan zuur opbreken.

De startfase

Rising Sun krijgt een gemiddelde tot halfzware moeilijkheidsgraad toegekend. Als je het met ervaren spelers speelt, wordt het toch eerder halfzwaar tot zwaar. Desondanks geeft de doos een spelduur aan van slechts 90 tot 120 minuten. Het spelbord toont Japan en haar provincies. Sommige grenzen aan elkaar en andere provincies zijn verbonden door een zeeroute. Elke provincie biedt haar eigen specifieke beloningen, netjes aangeduid bij die provincie.

Rising Sun spelbord

In het begin van het spel kiest elke speler een clan. Je krijgt dan het bijbehorende clanscherm dat je gebruikt om je spelersbord af te schermen wanneer je oorlog voert. Op het clanscherm staat veel belangrijke informatie over je gekozen clan. Je startinkomen, je startpositie op het spelbord en ook de eerbaarheidsgraad van je gekozen clan:
Startinkomen wordt elke ronde terug uitgekeerd. Je reeds verdiende munten lever je terug in bij de gemeenschappellijke voorraad. Het heeft dus geen zin om er over te houden voor een volgend ronde.
Startpositie is daar waar je jouw basis neerpoot, ook wel je stronghold genoemd. Later kan je er nog bijbouwen dankzij bepaalde acties. Troepen die je optrommelt ter versterking plaats je bij zo een stronghold. Elk figuurtje en je stronghold zelf zijn een punt waard.
Eer is een doorslaggevende factor in het spel. Elke clan begint met een verschillende waarde. De startspeler is hij met de meeste eer. Plaats jouw marker op het voorziene spoor op het spelbord, bovenaan hij met de meeste eer. Volgens deze volgorde neem je ook plaats rond de speltafel. Ook al verandert je plaats op dit spoor tijdens het spel, spelers blijven in de startvolgorde zitten en hun beurten zo afwerken. Eer is de ultieme beslissende factor in geval van gelijkstand tijdens battles. De clan met de meeste eer wint elke discussie, punt aan het zwaard!

Gameplay van Rising Sun

Je speelt Rising sun over 3 rondes, ook wel seizoenen genoemd. Als geheugensteuntje is er een duidelijk spoor op het spelbord voorzien. Elk seizoen verloopt op een gelijkaardige manier:

theeceremonie –> politieke fase (3 mandaten) –> Kami worship –> politieke fase (2 mandaten) –> Kami worship –> politieke fase (2 mandaten) –> Kami worship –> oorlogsfase

Een seizoen heeft haar eigen deck speelkaarten. Seizoenskaarten verkrijg je door te trainen en dit is een actie tijdens de politieke fase. Deze kaarten geven je allemaal strategische voordelen. Sommige kaarten laten je zelfs monsters inlijven voor de volledige duur van het spel.
Je spelersbord voor je neus is aan een kant de leidraad voor de politieke fase omdat alle mandaten er uitgelegd worden. De andere kant van je spelersbord toont dan weer de volgorde en mogelijkheden van de oorlogsfase. Die fases gaan we hieronder verder bespreken:

1. Theeceremonie

Elk seizoen begint met de theeceremonie waar je de tijd neemt om een alliantie aan te gaan met een medespeler. Deze allianties geven krachtige voordelen in de volgende fase, namelijk de politieke fase. Hou je vrienden dichtbij maar je vijanden nog dichterbij?

2. De politieke fase

Nu ga je je positie op het bord zo sterk mogelijk proberen maken door middel van mandaten. Deze staan uitgelegd op de bovenzijde van je spelersbord dat je voor je hebt liggen. De mandaten zelf zijn tegeltjes en worden blind in een stapel naast het spelbord gelegd. De speler aan de beurt ontvangt de bovenste 4 en kiest daaruit een mandaat om uit te voeren. De overige gaan terug naar de bovenkant van de stapel. Elk mandaat biedt een onmiddellijke actie aan alle spelers maar ook een extra actie voor de huidige speler zijn alliantie (enkel indien hij of zij een alliantie heeft). Er zijn 5 verschillende acties:Rising Sun Mandaten

  • Recruit: Elke speler mag een strijder bijplaatsen aan elk van zijn strongholds. Geallieerden nog 1tje extra.
  • Harvest: Elke speler krijgt een extra munt. Bondgenoten krijgen de beloningen van elke provincie waar ze overwicht (troepen + eventueel eer) hebben.
  • Train: Alle spelers mogen een seizoenskaart kopen. Je mag alle kaarten van het huidige seizoen inkijken en eentje kopen. De speler aan de beurt kiest eerst en geeft de kaarten door naar de speler links. Geallieerden betalen een munt minder om deze te bekomen.
  • Marshal: Iedereen moet elk van zijn miniatures over 1 grens of zeeroute laten passeren. Bondgenoten mogen 3 munten betalen om eender waar een extra stronghold te plaatsen!
  • Betray: Dit mandaat werkt iets anders. Je mag in totaal 2 miniatures van 2 verschillende spelers vervangen door die van jezelf. Ook al tref je met deze actie je bondgenoot niet, toch vernietig je hiermee je alliantie. Aangezien je verraad pleegt, is er geen extra actie voor bondgenoten.
    In het begin probeer je best om het spelbord te vullen met je miniatures en voor te bereiden op de oorlog. Je hebt in je voorraad 1 Daimyu, 6 Bushi’s en 3 Shinto’s. De Daimyu is je leider. Hij kan niet door een andere speler van het bord gehaald worden. De Bushi’s zijn je gewone strijders en de Shinto’s zijn religieuze strijders.

3. De worship fase

Shinto’s kunnen zowel gebruikt worden als strijder of om de Kamigoden te gaan vereren op speciale tempel-tegels. Bovenaan het spelbord zijn 4 plaatsen voorzien voor deze Kami. De goden hebben elk hun voordelen en worden toegekend aan de speler met de meeste Shinto’s per tempel. Op vastbepaalde momenten tijdens elk seizoen, zoals aangegeven op het bord, gaan deze af. Per tegel kijk je dan wie er het sterkst vertegenwoordigd is in Shinto’s (of indien gelijk, de meeste eer heeft). Elk seizoen leg je 4 andere Kami goden om te vereren. In totaal zijn er zeven.

4. De oorlogsfase

Na de politieke fase komt onvermijdelijk de oorlog. Bij aanvang van het seizoen werden er een vooraf bepaald aantal provincietegels getrokken. Zij worden willekeurig op de oorlogstrack van het spelbord gelegd. De track bepaalt de volgorde waarin er oorlog uitbreekt in de verschillende regio’s. Elke gewonnen provincie voorziet in zijn eigen beloningen: victory points, munten, eer of Ronin-munten (tijdelijke versterkingen inzetbaar tijdens oorlogsfase). Provincie per provincie wordt de strijd nu uitgevochten. Hiervoor is er een ingenieus systeem uitgedokterd. Achter je clanscherm keer je je spelersbord met mandaten om en nu heb je een oorlogsbord. Hierop staan elk van je mogelijke oorlogsacties. Ze gaan in onderstaande volgorde af. Met de munten die je tijdens het spel verdiende, kan je inzetten op deze acties op je oorlogsbord. :

Rising sun war phase - Boxing meeples - board game review

  • Seppuku: Je pleegt rituele zelfmoord. Je krijgt 1 punt en 1 eer per miniature in die provincie.
  • Take hostage: Deze actie laat je toe om 1 vijand gevangen te nemen. Je krijgt meteen 1 eer van die speler. Aan het begin van het volgende seizoen wordt die strijder terug gegeven, in ruil voor 1 munt uit de voorraad van de gegijzelde.
  • Hire ronin: er zijn speciale Ronin-munten die je kan inzetten als tijdelijke strijders.
  • Battle: Nu begint de strijd. Je bepaalt wie er het sterkst staat in de provincie door troepen te tellen en eer in geval van gelijkstand.
  • Imperialpoets: Je verdient 1 punt per gevallen strijder!

Je clanscherm verbergt je inzet voor de andere spelers. Wanneer iedereen klaar is, neem je het scherm weg. Actie per actie wordt nu gekeken wie de hoogste inzet heeft staan op de oorlogsacties. De hoogste bieder voert die actie(s) uit. De verliezers krijgen de ingezette munten van de winnaar.
De actie die je kiest hoort gebaseerd te zijn op wat je denkt dat de anderen zullen doen. Wanneer elke provincie uitgevochten is, gaan we naar het volgende seizoen en begint alles opnieuw. Na 3 volledige seizoenen volgt de eindtelling. Bij de punten die je tijdens de seizoenen verdiende, tel je de punten bij van elke gewonnen provincietegel en de punten op gekochte kaarten. Het totaal aantal gewonnen provincies geeft je ook nog een gradueel opbouwend aantal punten. Dit laatste staat ook netjes vermeldt op je clanscherm.

Componenten van de game

Rising Sun miniaturesDe miniaturen springen er meteen uit natuurlijk. De details zijn prachtig en brengen het spel naar een ander niveau. Hun kwaliteit en het afwerkingsniveau staan op zulk hoog niveau, dat het spel ook door niet gamers gekocht word, enkel omwille van de te beschilderen miniatures.
Het spelbord is oversized en spreekt visueel erg aan. Er werden zachte kleuren gebruikt. Mij doen ze een beetje aan een zonnige lentedag en Japanse kerselaars denken. Het is ook duidelijk dat er lang over de indeling van het spelbord werd nagedacht. Alles staat overzichtelijk op de meest geschikte plaats. Het hele spelverloop kan meteen gevolgd worden aan de hand van de iconografie op het bord.

De doos is van een stevig materiaal en werd tot de rand gevuld. Vooral de mini’s zijn goed ingepakt in aparte doosjes in de speldoos. Om de andere spelstukken op te bergen is er iets meer creativiteit nodig. Je zal al eens wat mee in die kleinere doosjes voor de figuurtjes moeten steken.
Aangezien ik hier de retailversie bespreek, kan ik over de andere componenten nog een beetje zeuren. Hoewel dit eigenlijk ook niet echt terecht is en zeker niets dat de kwaliteit van het spel naar beneden haalt. De retailversie voorziet in veel kartonnen tegels en markers. Zo zijn bijvoorbeeld de Kami, mandaten, oorlogsmarkers en strongholds allemaal in karton gemaakt. In de kickstarter-versie zijn deze strongholds ook plastic miniatures. De kartonnen tegels worden, in die luxeversie, dan weer echte plastic tegeltjes met gegraveerde en ingekleurde letters. Je kan deze upgrades verkrijgen op de aftermarket. Ze worden op internet aangeboden aan de Japanse dagprijs voor walvisvlees, eerder duur dus.

De ontwikkelaar en het team

Rising sun is een episch meesterwerk van Eric M. Lang. Deze spelontwikkelaar is een echt fenomeen in board gameland. Hij heeft aan zo veel spellen meegewerkt dat een volledige opsomming ons te ver zou brengen. Enkele in het oog springende titels zijn: Cthulhu-death May Die, Victorian Masterminds, Arcadia Quest etc. Rising sun is de middelste van een reeks strategische games van zijn hand. De eerste titel in die trilogie is Blood Rage. Dit is een game met zeer rechtstreekse gevechten tussen vikings en monsters. De laatste titel en dus de opvolger van rising sun, staat reeds in de startblokken, namelijk Ankh-gods of Egypt. Deze titel zou begin 2020 op Kickstarter gelanceerd worden. Eentje om naar uit te kijken dus!

De publisher CMON, een acroniem van CoolMiniOrNot, is groot geworden door crowdfunding. Meneer Lang is er zelf director of game design en het bedrijf zit mee onder de paraplu van Asmodee. Andere titels van “CMON” zijn Zombicide, Ethnos en A Song of Ice and Fire.

Artwork:

In wezen is het team dat blood rage vorm gaf, terug samengesteld. De credits worden gegeven aan Smith Adrian. Het is ook zijn voorlopig meesterwerk.
De miniaturen werden gesculpt door Edgars Komorowski. Specialist op zijn terrein!

Uitbreidingen:

Het erespoor voorziet reeds in 6 posities en dat betekent dat er dus nagedacht is over een uitbreiding. Jawel, meerdere uitbreidingen zijn zelfs reeds verkrijgbaar. Zo is er Kami Unbound waar de Shinto’s (religieuze strijders) een grotere rol krijgen. Ook extra monsters werden voorzien in een monster upgrade pack. Het Dynasty-invasion pack brengt dan weer 2 extra clans met hun eigen goden en een extra set seizoenskaarten. De meest zeldzame doos is de Daimyu-expansion. Die bevat de kickstarter-exclusives en is niet in de reguliere handel te verkrijgen.

Final thoughts

In zijn genre behoort rising sun tot het beste dat er op de markt verkrijgbaar is. Meerdere speltechnieken waren innoverend in die tijd. Zeker de combinatie van dit alles:

  • Het geheim bieden in de oorlogsfase
  • De Kami -en provincietegels die elke keer opnieuw en willekeurig uit een grotere hoeveelheid worden getrokken
  • De set basis seizoenskaarten, die uitgebreid wordt met extra variabele kaarten
  • De interactie tussen geallieerden en de mogelijkheid om deze op tijd en stond ook te verraden

Rising sun miniatures- Boxing meeples - board game reviewDit alles zorgt voor een hoge herspeelbaarheidgraad en de presence op tafel is ongeëvenaard. Het oog wordt verwend.
Rising sun zit overladen met mooi gebalanceerde asymmetrie. Elke clan en monster heeft zijn eigen kenmerken. Iedere speler heeft meerdere paden naar de overwinning en zelfs de zwakste speler in een provincie is niet kansloos. Doordachte strategieën kunnen steeds tegengewicht leveren. Om het spel echt te masteren zal je dan ook wel een tijdje zoet zijn.

Bij een oneven aantal spelers zal je, hoe dan ook, alternatieve methodes moeten bedenken want allianties kunnen enkel tussen 2 spelers worden gesloten. Een alliantie staat altijd veel sterker door de extra voordelen die de mandaten hen geven.

Enigszins spijtig vind ik het minimumaantal spelers van 3. Veel van mijn favoriete spellen hebben een duo of zelfs soloplay. Ook je eer, tegenover de andere deelnemende clans, die bepaalt in welke volgorde je rond tafel dient te zitten, voelt wat onnatuurlijk aan. In sommige speelgroepen zitten spelers nu eenmaal al jarenlang op vaste plaatsen, net zoals sommigen liefst met een bepaalde kleur spelen.

Hoewel overduidelijk een groot succesverhaal, heeft het bussinessmodel van CMON ook nadelen. Wanneer je op kickstarter begint met een spel van rond de 90 Euro, dat na toevoeging van alle extra’s en verzendingskosten, een spel wordt van enkele honderden Euro’s, is dit niet meer voor iedereen.

 

Good

  • presence op tafel
  • verschillende paden naar de overwinning
  • kwaliteit spel / componenten / mini’s
  • verschillende tactieken voor elke clan
  • herspeelbaarheid

Bad

  • minimum 3 spelers vereist
  • vrij traag op te stellen en op te bergen
  • de plaatsing en volgorde van spelers naargelang hun claneer
  • veel verschillende krachten en abillities, die je best van elke clan en monster reeds op voorhand kent
8.2

Supertalent

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*

Lost Password